Quan hệ giữa Việt Nam - Campuchia: Những dấu ấn

Các mốc quan trọng trong quan hệ giữa hai nước

- 24/6/1967: Thiết lập quan hệ ngoại giao

- 18/02/1979: Ký Hiệp ước hòa bình, hữu nghị và hợp tác

- Năm 1982: Ký Hiệp định về Vùng nước lịch sử

- Năm 1983: Ký Hiệp ước về Nguyên tắc giải quyết vấn đề biên giới quốc gia giữa hai nước; Hiệp định về quy chế biên giới

- Năm 1985: Ký Hiệp ước hoạch định biên giới quốc gia Việt Nam-Campuchia

- 10/1991: Việt Nam tham gia ký Hiệp định Paris về Campuchia

- Năm 1998: Ký Hiệp định thương mại song phương

- 3/2005: Hai nước phát triển quan hệ trong thời kỳ mới theo hướng “Láng giềng tốt đẹp , hữu nghị truyền thống, hợp tác toàn diện, bền vững lâu dài”.

- 10/2005: Ký Hiệp ước bổ sung Hiệp ước hoạch định biên giới quốc gia năm 1985.

- 2017: Năm hữu nghị Việt Nam-Campuchia được tổ chức với hơn 70 hoạt động kỷ niệm có ý nghĩa từ cấp Trung ương đến địa phương và trao đổi khoảng gần 100 đoàn các cấp, tổ chức nhiều các sự kiện lớn ở cả hai đất nước.

- Ngày 05/10/2019, trong khuôn khổ Hội nghị tổng kết công tác phân giới cắm mốc biên giới trên đất liền Việt Nam – Campuchia 2006-2019, hai nước đã ký Hiệp ước bổ sung Hiệp ước hoạch định biên giới quốc gia năm 1985 và Hiệp ước bổ sung năm 2005 giữa Việt Nam - Campuchia; Nghị định thư phân giới cắm mốc trên đất liền giữa Việt Nam và Campuchia

Hợp tác trên các lĩnh vực

Kim ngạch thương mại hai chiều tăng trưởng đều qua từng năm và đạt mức tăng trưởng vượt bậc trong năm 2018 với hơn 4,7 tỷ USD (tăng hơn 23% so với năm 2017), 8 tháng đầu năm 2019 đã đạt hơn 03 tỷ USD.

Về đầu tư, Việt Nam nằm trong tốp 5 nước có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài nhiều nhất tại Campuchia với hơn 214 dự án, tổng vốn đầu tư hơn 3,3 tỷ USD (Theo BNG- số liệu năm 2019), tập trung trong một số lĩnh vực: Trồng cao su, viễn thông, tài chính, ngân hàng, năng lượng, nông, lâm nghiệp. Các công ty lớn của Việt Nam đầu tư vào Campuchia gồm: Bitis, Bình Điền, Acecook, các ngân hàng lớn (BIDV, SHB, Agribank, Sacombank, MB), doanh nghiệp, tập đoàn của Việt Nam (Viettel, Cao su, Điện lực, sữa ..). Đầu tư của Việt Nam đã có tại 18/24 tỉnh/thành phố của Campuchia, tập trung chủ yếu tại thủ đô Phnom Penh, tỉnh Siem Reap và một số tỉnh giáp biên giới Việt Nam như: Ratanakiri, Krattie, Mondul Kiri, Svay rieng...

Ở chiều ngược lại, Campuchia có 21 dự án đầu tư vào Việt Nam, với tổng vốn đăng ký đạt 63,7 triệu USD (số liệu năm 2019), tập trung chủ yếu trong lĩnh vực nông, lâm nghiệp, thủy sản, kinh doanh thương mại, vận tải kho bãi.... Hiện nay, Campuchia là đối tác thương mại thứ 19 của Việt Nam trên thế giới và xếp thứ 6 trong các quốc gia trong ASEAN.

Hợp tác an ninh - quốc phòng: được tăng cường, hai bên phối hợp chặt chẽ trong trao đổi thông tin, giải quyết tốt các vụ việc phát sinh trên biên giới, tăng cường, duy trì tuần tra chung trên biển, hợp tác chặt chẽ trong công tác tìm kiếm, cất bốc và hồi hương hài cốt liệt sỹ quân tình nguyện Việt Nam hy sinh trong các thời kỳ chiến tranh tại Campuchia.

Về giáo dục - đào tạo, Việt Nam cung cấp trung bình 100 suất học bổng/năm theo diện Hiệp định và hàng trăm suất học bổng trên các lĩnh vực.

Về y tế, hai bên hợp tác tạo điều kiện cho người dân Campuchia sang Việt Nam khám chữa bệnh với mức viện phí tương đương công dân Việt Nam.

Hiện nay, hai bên có nhiều cơ chế hợp tác song phương được tổ chức định kỳ hàng năm nhằm cụ thể hóa các thỏa thuận cấp cao giữa hai nước, triển khai các kế hoạch hợp tác cụ thể trên các lĩnh vực, đưa quan hệ song phương phát triển toàn diện, thực chất. Đặc biệt, các cơ chế ở cấp cao như Ủy ban hỗn hợp về hợp tác kinh tế, văn hóa, giáo dục, khoa học và kỹ thuật (đã họp được 17 kỳ) và Hội nghị về Hợp tác phát triển các tỉnh biên giới (đã họp được 11 kỳ) với sự tham gia của các bộ, ngành, địa phương hai nước.

Hợp tác giữa các địa phương hai nước, nhất là các tỉnh giáp biên và các tỉnh, thành phố có quan hệ kết nghĩa cũng đang được đẩy mạnh, góp phần vào việc củng cố và phát triển quan hệ hữu nghị láng giềng truyền thống và hợp tác toàn diện giữa hai nước.

Về hợp tác khu vực và quốc tế: Hai nước đều là thành viên một số tổ chức quốc tế như: Ủy hội sông Mê Công (MRC), Tiểu vùng sông Mê Công mở rộng (GMS), Chương trình phát triển các vùng nghèo liên quốc gia dọc Hành lang Đông - Tây (WEC), Chiến lược hợp tác kinh tế ba dòng sông Ayeyawady - Chao Praya - Mekong (ACMECS), Campuchia-Lào-Mianma-Việt Nam (CLMV), Tam giác phát triển Campuchia-Lào-Việt Nam (CLV).

Quan hệ hữu nghị hợp tác giữa Hải Phòng và Campuchia

Từ giữa năm 1977, trước tình hình căng thẳng ở biên giới Tây Nam theo tiếng gọi thiêng liêng của Đảng, Nhà nước, lớp lớp thanh niên Hải Phòng lên đường làm nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc. Các chiến sĩ quân tình nguyện sẵn sàng chiến đấu, hy sinh quên mình vì nhiệm vụ quốc tế cao cả, góp phần giải phóng đất nước Cam-pu-chia thoát khỏi chế độ diệt chủng. Sau ngày chiến thắng 7-1-1979, nhiều chiến sĩ quân tình nguyện ở lại giúp bạn xây dựng lực lượng vũ trang, khôi phục phát triển kinh tế-xã hội. Thực hiện “Hiệp ước hòa bình, hữu nghị và hợp tác”, được ký vào năm 1979 giữa hai nước, thành phố cảng Hải Phòng - thành phố duy nhất ở miền Bắc đã kết nghĩa với thành phố cảng Com-pông-som (sau này đổi tên là Xi-han-nuc). Đồng thời, Đoàn chuyên gia Nhà nước Việt Nam thành phố được cử sang giúp bạn vào đầu những năm 80 của thế kỷ trước. Năm 1988, thành phố bạn hồi sinh về mọi mặt, quốc phòng-an ninh được giữ vững, các chuyên gia và quân tình nguyện về nước. Những năm tháng làm nhiệm vụ giúp thành phố bạn, các chuyên gia và quân tình nguyện là người Hải Phòng để lại hình ảnh tốt đẹp, quên mình, tận tụy vì nghĩa vụ quốc tế trong lòng cán bộ, quân và dân Cam-pu-chia.

Tiếp nối truyền thống của hai nước, những năm qua, Hải Phòng với Campuchia và các địa phương tại Campuchia đã có những hoạt động hợp tác trao đổi đoàn giữa hai bên, tổ chức các hoạt động kỷ niệm nhân các sự kiện lớn của hai đất nước. Đồng thời, thành phố tiếp tục hỗ trợ một số dự án và cung cấp các suất học bổng cho du học sinh Campuchia tại Hải Phòng....góp phần giúp bạn xây dựng và phát triển đất nước.

Tại Hải Phòng, Hội hữu nghị Việt Nam-Campuchia thành phố được thành lập vào năm 1990. Từ một chi hội với thành viên nòng cốt là các chuyên gia, đến nay, Hội có 14 chi hội và hơn 1000 hội viên. Qua 30 năm thành lập, Hội trở thành “nhịp cầu” hữu nghị giữa hai thành phố với nhiều hoạt động hỗ trợ thiết thực giúp thành phố Sihanouk. Ghi nhận những đóng góp của Hội, tập thể Hội được nhà Vua Campuchia tặng huân chương Công trạng; cá nhân đồng chí Chủ tịch Hội được tặng Huân chương công trạng cấp Thập-Pạ-Din.

Có thể nói, quan hệ Thành phố Hải Phòng - Campuchia trong những năm qua đã góp phần củng cố và phát triển hợp tác của hai nước, hai dân tộc, vì hòa bình, hợp tác và phát triển ổn định ở khu vực và trên thế giới./.
Nguyễn Tố Như