Ngoại giao văn hóa đã và đang trở thành một công cụ quan trọng trong việc xây dựng hình ảnh quốc gia, tăng cường hợp tác quốc tế và phát triển các mối quan hệ giữa các quốc gia, thành phố. Hải Phòng, một thành phố biển năng động và phát triển, nhận thức rõ vai trò của ngoại giao văn hóa trong chiến lược phát triển bền vững. Thành phố đang tích cực triển khai chiến lược ngoại giao văn hóa nhằm kết nối sâu rộng với các quốc gia và cộng đồng quốc tế, góp phần không nhỏ vào việc nâng cao vị thế của mình trên bản đồ thế giới.
Chiến lược Ngoại giao văn hóa của Hải Phòng đến năm 2030 đã vạch ra tầm nhìn về một thành phố phát triển mạnh mẽ trong việc giao lưu văn hóa quốc tế. Mục tiêu chính của chiến lược này là quảng bá những giá trị di sản, văn hóa đặc sắc của Hải Phòng, đồng thời thúc đẩy mối quan hệ hợp tác với các quốc gia, từ đó tạo dựng hình ảnh Hải Phòng như một điểm đến hấp dẫn trong mắt bạn bè quốc tế. Thành phố không chỉ muốn giới thiệu vẻ đẹp của mình mà còn kỳ vọng mở rộng các cơ hội hợp tác, đầu tư, du lịch và giáo dục. Điều này được thể hiện rõ qua Đề án Liên kết với các đối tác quốc tế trong giai đoạn 2024-2025, nhằm tổ chức các chương trình, sự kiện văn hóa đối ngoại. Trong 7 tháng đầu năm, Hải Phòng đã tổ chức khoảng 20 sự kiện văn hóa đối ngoại, góp phần quảng bá hình ảnh thành phố và thúc đẩy các hoạt động giao lưu quốc tế. Việc phối hợp với thành phố Kitakyushu (Nhật Bản) tổ chức triển lãm ảnh giới thiệu về Hải Phòng và quần đảo Cát Bà đã thành công rực rỡ. Triển lãm không chỉ giúp nâng cao giá trị của quần đảo Cát Bà mà còn tạo dựng mối quan hệ sâu sắc với Kitakyushu, mở rộng các cơ hội hợp tác trên nhiều lĩnh vực, đặc biệt là du lịch, bảo tồn thiên nhiên và phát triển bền vững. Các đoàn nghẹ thuật đến từ Trung Quốc, Hàn Quốc cũng góp phần làm rực rỡ thêm sắc màu văn hóa trên thành phố cảng.
Song song với các sự kiện quốc tế, Hải Phòng còn đặc biệt chú trọng đến việc quảng bá di sản thiên nhiên thế giới của mình, nhất là quần đảo Cát Bà. Các sản phẩm truyền thông, từ sách ảnh, video đến các bài viết giới thiệu về giá trị của Cát Bà, đã được sản xuất và phát tán rộng rãi. Thành phố cũng chủ động kết nối với cộng đồng kiều bào ở nước ngoài, thông qua các sự kiện giới thiệu sách ảnh, triển lãm và quảng bá di sản này. Việc quảng bá này không chỉ giúp nâng cao nhận thức về bảo tồn thiên nhiên mà còn thúc đẩy du lịch, kêu gọi đầu tư và phát triển ngành công nghiệp sáng tạo trong thành phố.
Ngoài ra, Hải Phòng cũng chủ động sử dụng các hoạt động nghệ thuật như một phương thức hiệu quả để quảng bá hình ảnh và kết nối với bạn bè quốc tế. Lễ hội Hoa Phượng đỏ năm 2024 là một ví dụ điển hình, với chủ đề "Hải Phòng - Bừng sáng miền di sản". Chương trình nghệ thuật này không chỉ thu hút sự chú ý, đánh giá cao của người dân và khách quốc tế mà còn tạo cơ hội để thành phố giao lưu văn hóa, tăng cường sự hiểu biết và kết nối giữa các nền văn hóa.
Cùng với đó, Hải Phòng còn chủ động tham gia vào các hoạt động văn hóa quốc tế, chẳng hạn như Cuộc thi vẽ tranh trẻ em tại Ninh Ba (Trung Quốc) hay tổ chức các cuộc thi Diễn thuyết tiếng Nhật và Thuyết trình tiếng Anh. Đây là những cơ hội quý báu để giới thiệu không chỉ về thành phố mà còn về tầm nhìn và khát vọng phát triển của Hải Phòng đến bạn bè quốc tế. Những sự kiện này không chỉ góp phần nâng cao năng lực ngoại ngữ của học sinh, sinh viên Hải Phòng mà còn là cầu nối giúp thành phố trở thành một điểm đến hấp dẫn trong mắt cộng đồng quốc tế.
Đồng thời, Hải Phòng cũng chú trọng đến việc phát triển các hoạt động nghệ thuật truyền thống và giới thiệu văn hóa truyền thống với thế giới. Đoàn lân sư rồng Bắc Lân Đường tham gia Cuộc thi múa rồng truyền thống quốc tế tại Nam Ninh (Trung Quốc) và đạt giải nhì là một trong những minh chứng cho sự đầu tư vào việc duy trì và phát huy giá trị văn hóa truyền thống trong ngoại giao văn hóa. Những hoạt động này không chỉ tạo ra sự giao lưu văn hóa mà còn góp phần quảng bá nghệ thuật và văn hóa của Hải Phòng ra thế giới.
Cũng trong 6 tháng đầu năm 2024, Hải Phòng đã phối hợp với Đại sứ quán Hà Lan tổ chức các sự kiện văn hóa như xây dựng biểu tượng Hà Lan tại thành phố, triển lãm Hải Phòng - Pháp Heritage, với chủ đề "Di sản kiến trúc hôm nay, sự thịnh vượng cho ngày mai". Đây là một ví dụ về việc thành phố không chỉ giới thiệu văn hóa của mình mà còn sẵn sàng tiếp nhận và giao lưu, học hỏi các giá trị văn hóa từ các quốc gia khác. Các triển lãm, chương trình nghệ thuật và sự kiện quốc tế tại Hải Phòng không chỉ góp phần phát triển mối quan hệ đối ngoại mà còn nâng cao chất lượng đời sống văn hóa của người dân thành phố.
Ngoài ra, Hải Phòng cũng rất chú trọng đến việc nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo, đặc biệt là trong lĩnh vực ngoại ngữ. Thành phố đã tích cực phối hợp với các tổ chức quốc tế như KOICA, JICA và Quỹ Giao lưu Văn hóa Nhật Bản để phát triển các chương trình giáo dục, từ đó nâng cao trình độ ngoại ngữ và năng lực của học sinh, sinh viên. Các chương trình giao lưu học thuật, trao đổi giáo dục, cũng như việc hỗ trợ các trường học trong việc cung cấp tài liệu học ngoại ngữ, đã góp phần không nhỏ trong việc thúc đẩy hợp tác giáo dục quốc tế.
Từ các chương trình giao lưu văn hóa cho đến các sáng kiến trong giáo dục, Hải Phòng đang dần xây dựng một nền tảng vững chắc để không chỉ nâng cao vị thế của thành phố mà còn góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế, du lịch và văn hóa. Các sự kiện, triển lãm, và chương trình nghệ thuật quốc tế chính là phương tiện để Hải Phòng kết nối với bạn bè quốc tế, tạo dựng những mối quan hệ hợp tác chiến lược và mở ra nhiều cơ hội phát triển bền vững.
Với những nỗ lực không ngừng, Hải Phòng đang từng bước khẳng định vị thế của mình trên trường quốc tế, không chỉ trong lĩnh vực ngoại giao văn hóa mà còn trong phát triển kinh tế, du lịch và giáo dục. Những hoạt động ngoại giao văn hóa của thành phố trong giai đoạn 2024-2025 sẽ tiếp tục là một phần quan trọng trong chiến lược phát triển của Hải Phòng, giúp thành phố tiến gần hơn đến mục tiêu trở thành một trung tâm giao lưu văn hóa quốc tế.