Metaverve hiện nổi lên thu hút sự quan tâm của nhiều người. Hiện tại chưa có định nghĩa cụ thể về metaverse. Theo ý kiến của số đông chuyên gia công nghệ, metaverse là một dạng thức vũ trụ thực tế ảo bao gồm các không gian ảo đa tầng và sẽ cho phép người dùng tương tác, giải trí, làm việc... trong môi trường không gian ảo. Có thể nói, Metaverse là một dạng thức liên kết, chia sẻ liên tục các không gian 3D tạo thành một vũ trụ thực tế ảo. Về lý thuyết, metaverse được xây dựng với mong muốn tạo dựng một nền tảng tương tác ảo với các hoạt động từ cuộc sống thực tế. Trong thời gian vừa qua, sự phát triển của công nghệ, các ứng dụng nền tảng xã hội trực tuyến đã và đang thay đổi hành vi của con người. Con người sử dụng các công cụ nêu trên một cách thường xuyên để tương tác, kết nối trong các hoạt động giải trí, công việc. Và giờ đây, Metaverse được tạo dựng với tham vọng trở thành một thực tế ảo tồn tại song hành với thực tế vật chất của con người, và sẽ là nền tảng phục vụ các nhu cầu của con người. Trong hoạt động kinh doanh, những tính năng của Metaverse sẽ giúp tiết kiệm chi phí, tăng tính bảo mật, giảm thiểu rủi ro trong giao dịch điện tử… mang lại nhiều lợi ích cho doanh nghiệp trong thời đại số.
Metaverse được trông đợi mang đến nhiều thay đổi trong cuộc sống của con người. Nguồn ảnh: https://chuyendoiso2030.com/metaverse-la-gi-metaverse-co-phai-tuong-lai-moi-cho-nen-cong-nghe/
Metaverse được xem là đại diện cho làn sóng thứ tư mang đến nhiều thay đổi trong cuộc sống hiện đại của con người. Trước đây, với sự ra đời của máy tính, của internet, con người sử dụng máy tính và internet để tiếp cận với thế giới trực tuyến, kết nối với con người trong các khoảng cách địa lý khác nhau. Nay với sự ra đời của Metaverse, việc kết nối được chuyển sang trạng thái khác – đó là đưa con người tương tác trong thế giới ảo, và trong thế giới ảo, con người có thể mua sắm, kinh doanh… Metaverse hiện diện trong bối cảnh dịch bệnh COVID-19 dẫn đến sự điều chỉnh của con người để thích ứng với những biến đổi trong thực tế do ảnh hưởng của dịch bệnh. Trong không gian ảo Metaverse, con người trải nghiệm các môi trường (giải trí, kinh doanh, làm việc,…) khác nhau.
Sử dụng Metaverse tiếp cận và tham gia vào vũ trụ ảo. Nguồn ảnh: https://www.wired.com/story/what-is-the-metaverse/
Metaverse đã thực sự tồn tại? – Metaverse đang trong quá trình phát triển. Hiện tại, một số ví dụ như các trò chơi game tương tác trực tuyến là một dạng trải nghiệm về metaverse trong lĩnh vực giải trí. Nhiều ứng dụng khác đang trong quá trình trải nghiệm để có thể ra những nhận định mới về tiềm năng phát triển các ứng dụng trong metaverse. Trong tương lai, không loại trừ việc phát triển kinh tế số trong metaverse, tiền số là một ví dụ khi được đưa vào sử dụng tại một số quốc gia. Tại Hoa Kỳ, vào năm 2013, Bộ Tài chính Hoa Kỳ đã xác định Bitcoin là một loại tiền tệ có thể chuyển đổi với giá trị tương đương bằng tiền thật hay là một loại có thể hoạt động thay thế cho tiền thật[1]. Bất kỳ đơn vị nào thực hiện quản lý hay giao dịch Bitcoin được xác định là loại hoạt động kinh doanh dịch vụ tiền, phải tuân theo Luật Bảo mật Ngân hàng[2] và được yêu cầu đăng ký với Bộ Tài chính Hoa Kỳ, phải nộp báo cáo về các giao dịch trên $10.000 mua bằng tiền điện tử[3]. Tại Liên minh châu Âu (EU), Bitcoin và các loại tiền số khác được công nhận là tài sản tiền điện tử. Năm 2020, Uỷ ban châu Âu đã hoàn thành đề xuất về luật điều chỉnh tài sản tiền điện tử với mục đích giữ các khuôn khổ quy định tài chính không bị phân mảng và đảm bảo sân chơi tài chính công bằng trên khắp EU[4]. Tại Canada, Australia, các giao dịch tiền điện tử được xem là các hoạt động kinh doanh dịch vụ tiền và được điều chỉnh bởi luật tại các quốc gia này. Tháng 6/2021, El Salvador đã chính thức công nhận Bitcoin là một dạng thanh toán với việc thông qua Luật Bitcoin[5]. Việc sử dụng tiền điện tử trong thanh toán/ giao dịch trực tuyến là một xu thế trong thế giới số hiện đại ngày nay. Metaverse cho thấy tốc độ phát triển của ngành công nghiệp blockchain và sự tham gia ngày càng đông các nhà nghiên cứu, phát triển công nghệ trên thế giới trong việc tiếp cận, khai thác tiềm năng, cơ hội mang lại từ metaverse nói riêng, thời đại số nói chung.
Metaverse: tăng tương tác con người trong các lĩnh vực. Nguồn ảnh: https://www.saigondautu.com.vn/the-gioi/tencent-co-du-cong-nghe-de-xay-dung-metaverse-98513.html
Tại Việt Nam, Metaverse được biết thông qua kinh tế game. Game Axie Infinity hiện có tổng giá trị vốn hoá trên 8 tỷ USD[6]. Nhiều công ty tại Việt Nam triển khai nghiên cứu, phát triển các ứng dụng Metaverse, chủ yếu trong lĩnh vực phát triển game NFT. Khai thác và phát triển ứng dụng metaverse mới đang trong giai đoạn sơ khai, tập trung nhiều trong lĩnh vực giải trí. Việc nghiên cứu, phát triển ứng dụng metaverse trong các lĩnh vực khác chưa có nhiều. Sự quan tâm phát triển metaverse nói riêng, các ứng dụng blockchain nói chung tại Việt Nam cũng đặt ra câu hỏi về việc giải quyết những vướng mắc phát sinh trong các giao dịch điện tử trực tuyến, đảm bảo sự an toàn, phù hợp thông lệ quốc tế, thúc đẩy hiệu quả quá trình chuyển đổi số tại Việt Nam. Luật Giao dịch điện tử số 51/2005/QH11 ngày 29/11/2005[7] đã tạo cơ sở pháp lý thúc đẩy ứng dụng công nghệ thông tin trong các lĩnh vực hoạt động kinh tế - xã hội tại Việt Nam. Những ví dụ về triển khai thủ tục hành chính trực tuyến, chữ ký số, quản lý điều hành số, thương mại điện tử… ghi nhận những bước triển khai trong thực hiện Luật Giao dịch điện tử tại Việt Nam. Trong sự phát triển mạnh của khoa học công nghệ, nhất là cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, nhu cầu giao dịch điện tử gia tăng, các quy định tại Luật Giao dịch điện tử thể hiện những bất cập, như là: Luật Giao dịch điện tử chưa quy định rõ ràng về giá trị pháp lý của các loại hình chứng từ điện tử, và quy định điều chỉnh các vấn đề phát sinh trong ký kết hợp đồng điện tử, thiếu quy định về định danh, xác thực điện tử[8]… Trước thực tế đó, Chính phủ ban hành Nghị quyết 152/NQ-CP ngày 03/12/2021 Phiên họp chuyên đề vê xây dựng pháp luật tháng 11/2021 cơ bản thống nhất về sự cần thiết, quan điểm, mục tiêu sửa đổi Luật Giao dịch điện tử nhằm thể chế hoá chủ trương của Đảng về việc tham gia chủ động vào cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, khắc phục khó khăn, vướng mắc trong thực tiễn thi hành Luật Giao dịch điện tử, tạo khung pháp lý ổn định cho các hoạt động giao dịch điện tử được áp dụng rộng rãi, đảm bảo tính khả thi, kiểm soát, thúc đẩy các giao dịch điện tử tin cậy, an toàn, phù hợp thông lệ quốc tế để thực hiện nhanh hơn, hiệu quả hơn quá trình chuyển đổi số, phát triển Chính phủ số, kinh tế số, xã hội số.
Trong bối cảnh chung của cả nước, Hải Phòng triển khai các hoạt động phục vụ chuyển đổi số, Chính phủ số, kinh tế số, xã hội số trên địa bàn thành phố. Ngày 26/10/2021, Thành uỷ Hải Phòng ban hành Nghị quyết số 03-NQ/TU về chuyển đổi số thành phố đến năm 2025, định hướng đến 2030. Theo đó, chuyển đổi số là nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt trong toàn bộ hoạt động của các cơ quan, tổ chức, người dân, doanh nghiệp, nhằm phục vụ nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội thành phố. Tạo các giá trị tăng trưởng mới từ kinh tế số, với ba trụ cột: công nghiệp công nghệ cao, cảng biển – logistics, du lịch – thương mại, hình thành, phát triển môi trường số an toàn, tiện ích phục vụ nhu cầu sản xuất kinh doanh, sinh hoạt cộng đồng của người dân, chủ động tiếp cận và nắm bắt cơ hội từ cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, tạo nền tảng cho việc hiện thực hoá các mục tiêu đặt ra trong Nghị quyết số 45-NQ/TW của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển Hải Phòng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050. Theo đó, trong thực hiện mục tiêu phát triển kinh tế số: i) đến năm 2025, phấn đấu kinh tế số chiếm ¼ GRDP của thành phố, tỷ trọng kinh tế số trong từng ngành, lĩnh vực đạt tối thiểu 15%; ii) đến năm 2030, phấn đấu kinh tế số chiếm 35% GRDP thành phố, tỷ trọng kinh tế số trong từng ngành, lĩnh vực đạt tối thiểu 25%; trong thực hiện mục tiêu phát triển xã hội số: đến năm 2025 và 2030, tỷ lệ dân số thành phố có tài khoản thanh toán điện tử lần lượt đạt trên 50% và trên 80%.
Trong bối cảnh phát triển và điều chỉnh quá trình chuyển đổi số trong nước và trên địa bàn thành phố, Metaverse còn là một lĩnh vực mới. Tận dụng như thế nào tiềm năng, cơ hội từ Metaverse sẽ cần thời gian để nghiên cứu, khai thác. Tuy nhiên, tốc độ phát triển nhanh của cuộc cách mạng công nghệ 4.0 mang đến nhiều thay đổi trong khoảng thời gian ngắn. Nếu triển khai hiệu quả, nhanh quá trình chuyển đổi số trong các lĩnh vực kinh tế, xã hội, quản lý điều hành, sẽ giúp nắm bắt kịp thời các cơ hội từ nghiên cứu và phát triển các ứng dụng metaverse trên thế giới, phục vụ các mục tiêu phát triển./.
[1] https://www.fincen.gov/sites/default/files/shared/FIN-2013-G001.pdf
[2] https://occ.treas.gov/topics/supervision-and-examination/bsa/index-bsa.html
[3] https://www.fincen.gov/sites/default/files/shared/FIN-2013-G001.pdf
[4] https://eur-lex.europa.eu/resource.html?uri=cellar:f69f89bb-fe54-11ea-b44f-01aa75ed71a1.0001.02/DOC_1&format=PDF
[5] https://www.trade.gov/market-intelligence/el-salvador-adopts-bitcoin-legal-tender
[6] https://khoahocdoisong.vn/con-sot-metaverse-va-du-bao-cho-viet-nam-185231.html
[7] https://thuvienphapluat.vn/van-ban/Thuong-mai/Luat-Giao-dich-dien-tu-2005-51-2005-QH11-6922.aspx
[8] https://quochoi.vn/hoatdongdbqh/Pages/tin-hoat-dong-dai-bieu.aspx?ItemID=51531