Với mục đích tăng cường phát triển các ngành công nghiệp, dịch vụ, logistics, khu kinh tế tự do Incheon được ra đời trên địa bàn quản lý của thành phố Incheon (Hàn Quốc). Kể từ khi được thành lập và đưa vào vận hành cho đến nay, khu kinh tế tự do Incheon đã trở thành một ví dụ thành công về mô hình khích thích kinh tế phát triển tại Hàn Quốc.
Khu kinh tế tự do Incheon.Nguồn: https://www.mdpi.com/2071-1050/12/14/5658
Tái cấu trúc chính sách hướng vào phát triển nền kinh tế định hướng thị trường, Hàn Quốc đã vực dậy từ hệ quả của cuộc khủng hoảng kinh tế châu Á năm 1997. Nhận thức rằng sản xuất theo cách thức truyền thống không còn phù hợp và đảm bảo cho sự tăng trưởng kinh tế ổn định, Chính phủ Hàn Quốc đã triển khai các biện pháp mạnh mẽ để thúc đẩy sản xuất, xuất khẩu, tăng trưởng kinh tế. Một trong những nỗ lực đó là việc thành lập các khu kinh tế tự do tại Hàn Quốc, với mục đích tăng cường thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài. Khu kinh tế tự do Incheon là một trong ba khu kinh tế tự do tại Hàn Quốc (bên cạnh khu kinh tế tự do Busan và Jinhae, và Gwangyang); là khu kinh tế tự do đầu tiên được thành lập tại Hàn Quốc. Nằm ở vị trí chiến lược quan trọng cho phát triển ngành công nghiệp – dịch vụ, logistics, khu kinh tế tự do Incheon đã chia định hướng phát triển đối với ba vùng, cụ thể: Songdo chuyên về công nghệ thông tin, Yeongjong chuyên về dịch vụ phân phối và du lịch, Cheongna chuyên về tài chính và giải trí. Sau hơn 15 năm ra đời và vận hành, khu kinh tế tự do Incheon được xem như một trong những thành công hàng đầu tại Hàn Quốc trong thu hút vốn, công nghệ, chất xám quốc tế, là nhà của năm ngành công nghiệp bán dẫn hàng đầu tại Hàn Quốc, khu vực và thế giới.
Thành phố quốc tế Cheongna thuộc khu kinh tế tự do Incheon.
Nguồn ảnh: http://www.ifez.go.kr/eng/ivd002
Khu kinh tế tự do Incheon có tổng diện tích là 132.9 km2, được Chính phủ Hàn Quốc thành lập vào năm 2003, được triển khai xây dựng từ năm 2003. Khu kinh tế tự do Incheon đã được định hướng phát thành các trung tâm kinh tế quốc tế, logistics, giải trí, du lịch trong khu vực Đông Bắc Á, cùng với việc xây dựng một quận trung tâm phát triển các lĩnh vực kinh doanh, tài chính, mua sắm, giải trí, bệnh viện,..
Sự ra đời của khu kinh tế tự do Incheon là một cách nắm bắt các cơ hội hợp tác quốc tế, nhất là kêu gọi đầu tư phát triển hạ tầng, tạo cơ sở vật chất tốt để thu hút nhân lực chất lượng cao, các công ty nước ngoài, và vốn nước ngoài cho hoạt động sản xuất kinh doanh và dịch vụ logistics trong khu kinh tế. Bên cạch mục tiêu xây dựng mạng lưới cơ bản để đón các nhà công ty, khu kinh tế tự do Incheon được xây dựng còn với mục tiêu nữa là, giữ chân lực lượng dân cư giàu có và có tay nghề. Nhìn rộng hơn, việc xây dựng và phát triển khu kinh tế tự do Incheon là một cách giữ chân người tài và kêu gọi người tài về làm việc, sinh sống tại Incheon. Đây cũng là một cách thức giúp thành phố Incheon giải quyết thách thức về thiếu hụt và già hóa dân số trên địa bàn.
Thành phố Incheon và thành phố Seoul đã phối hợp xây dựng hạ tầng cơ sở cho khu kinh tế tự do Incheon, gồm: xây dựng cảng Incheon để tạo thuận lợi cho việc xuất nhập khẩu nguyên liệu và di chuyển với các thành phố Thiên Tân, Đại Liên, Thanh Đảo, Đan Đông, Uy Hải của Trung Quốc; xây dựng sân bay quốc tế Incheon để kết nối trực tiếp với các thành phố quan trọng của Hoa Kỳ, Trung Quốc, châu Âu, Singapore…; xây dựng mạng lưới tàu điện ngầm kết nối giữa Incheon và Seoul để tạo thuận lợi cho việc đi lại của người lao động, người dân, khách du lịch; cung cấp các hạ tầng dịch vụ đô thị (các trung tâm thương mại, các tổ hợp logistics, bệnh viện…).
Công viên trung tâm Songdo thuộc khu kinh tế tự do Incheon.
Nguồn ảnh: Ban Ngoại vụ Incheon.
Bên cạch xây dựng phát triển hạ tầng trong khu kinh tế tự do Incheon, các biện pháp khác, bao gồm giảm thuế doanh nghiệp hoặc không đánh thuế thu nhập doanh nghiệp và thu nhập cá nhân làm việc trong khu kinh tế, được triển khai với mục đích tạo điều kiện để doanh nghiệp phát triển, qua đó mang lại sức sống cho khu kinh tế. Thêm nữa, hạ tầng phục vụ giáo dục – đào tạo, y tế, giải trí được quan tâm xây dựng với mục đích giữ chân người tài ở lại thành phố. Với hạ tầng hiện đại, khu kinh tế tự do Incheon hướng vào phục vụ, phát triển con người, đóng góp xây dựng mô hình phát triển kinh tế gắn với cuộc sống xanh, phát triển xanh. Với hạ tầng hiện đại, thành phố Incheon đã đăng cai chủ trì các sự kiện lớn, như các hội nghị quốc tế của Liên hợp quốc, UNDP, UNESCO, Ngân hàng thế giới trong những năm vừa qua. Đây cũng là một cách để Incheon quảng bá hình ảnh ra cộng đồng quốc tế, trong đó có các nhà đầu tư nước ngoài.
Với thành phố Hải Phòng, nhằm cụ thể hóa chủ trương của Bộ Chính trị tại Nghị quyết số 45-NQ/TW về xây dựng và phát triển thành phố Hải Phòng đến năm 2030, tầm nhìn 2045, dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về xây dựng các cơ chế chính sách đặc thù cho Hải Phòng đề cập đến 05 lĩnh vực, trong đó có việc nghiên cứu, triển khai xây dựng khu thương mại tự do tại thành phố Hải Phòng. Vào tháng 8/2021, Ủy ban nhân dân thành phố Hải Phòng có đề xuất gửi Bộ Kế hoạch và Đầu tư về Đề án thực hiện thí điểm một số cơ chế chính sách có tính đột phá, đặc thù cho phát triển thành phố Hải Phòng để trình Chính phủ và Ủy ban thường vụ Quốc hội thông qua, trình Quốc hội ban hành Nghị quyết. Đề án gồm 05 nhóm cơ chế chính sách đặc thù, trong đó đề xuất tổ chức nghiên cứu, xây dựng khu thương mại tự do Hải Phòng trên cơ sở đánh gái, phân tích các cơ chế, chính sách, kinh nghiệm của các nước trên thế giới.
Cảng biển nước sâu tại Hải Phòng là một lợi thế đóng góp phát triển kinh tế - xã hội thành phố Hải Phòng. Nguồn ảnh: https://thanhphohaiphong.gov.vn/hai-phong-de-xuat-xay-dung-khu-thuong-mai-tu-do-de-tao-su-dot-pha.html
Với vị trí quan trọng trong vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ, thành phố cảng biển lớn nhất trong khu vực miền Bắc, đầu mối giao thông với hạ tầng giao thông đủ 05 loại hình đường bộ, đường sắt, đường thủy nội địa, đường hàng không, đường biển, việc triển khai xây dựng khu thương mại tự do Hải Phòng có ý nghĩa quan trọng, giúp Hải Phòng nắm bắt các cơ hội hội nhập kinh tế khu vực và quốc, sự quan tâm của các nhà đầu tư nước ngoài trong xây dựng phát triển hạ tầng đồng bộ, nhất là hạ tầng dịch vụ, để có thể tăng tính cạnh tranh, sức bền, và tham gia hiệu quả vào chuỗi giá trị cung ứng của quốc gia, khu vực, quốc tế.
Khu thương mại tự do tại Hải Phòng nếu được xây dựng thành công sẽ tạo cơ sở pháp lý cho việc áp dụng kinh nghiệm thành công của các thành phố phát triển trên thế giới về vận hành khu thương mại tự do, đóng góp khai thác hiệu quả nội lực của thành phố, tận dụng hiệu quả hạ tầng hiện đại, tăng đầu tư nước ngoài, tạo mới nhiều việc làm, thúc đẩy sản xuất, xuất nhập khẩu, tăng cường chất lượng sống của người dân, đóng góp vào quy mô phát triển kinh tế của thành phố nói riêng, cả nước nói chung./.