Ngày 16/4/2026, Ủy ban nhân dân thành phố Hải Phòng đã ban hành Kế hoạch số 137/KH-UBND về việc phát triển trường trung học phổ thông (THPT) chuyên trên địa bàn thành phố đến năm 2035. Đây là một bước đi thể hiện quyết tâm chính trị mạnh mẽ của thành phố trong việc hiện thực hóa các đột phá về giáo dục và đào tạo theo tinh thần Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị. Bản kế hoạch không chỉ đơn thuần là việc mở rộng quy mô mà còn là cuộc cách mạng về chất lượng, hướng tới mục tiêu đưa các trường chuyên của Hải Phòng trở thành những trung tâm giáo dục hàng đầu quốc gia và đạt trình độ tiên tiến tại khu vực châu Á.
Tầm nhìn chiến lược và mục tiêu tổng quát
Theo nội dung Kế hoạch, thành phố Hải Phòng đặt mục tiêu xây dựng các trường THPT chuyên (trọng tâm là trường Trần Phú và Nguyễn Trãi) trở thành môi trường giáo dục hiện đại, thông minh. Hải Phòng kỳ vọng sẽ tạo ra một hệ thống giáo dục bảo đảm sự hài hòa giữa tính toàn dân và tinh hoa, giữa truyền thống dân tộc và các tiêu chuẩn toàn cầu. Học sinh trường chuyên không chỉ tài năng về kiến thức chuyên sâu mà còn phải có nền tảng văn hóa vững chắc, sẵn sàng trở thành những công dân toàn cầu, cung cấp nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ yêu cầu phát triển của thành phố và đất nước.
Mở rộng quy mô và chú trọng khối STEM, ngoại ngữ
Một trong những nội dung quan trọng nhất của lộ trình đến năm 2035 là việc mở rộng quy mô học sinh và các lớp chuyên. Thành phố đặc biệt chú trọng tăng cường các lớp chuyên thuộc khối STEM(Toán, Vật lý, Hóa học, Sinh học, Tin học) với mục tiêu mỗi trường chuyên đạt 2 lớp/khối/môn, sĩ số mỗi lớp được khống chế không quá 35 học sinh để đảm bảo chất lượng giảng dạy tốt nhất.
Lộ trình tuyển sinh mới được xác định rất rõ ràng qua từng năm học:
- Giai đoạn 2026-2027: Trường Nguyễn Trãi dự kiến tuyển 15 lớp/khóa, trường Trần Phú tuyển 19 lớp/khóa.
- Giai đoạn từ năm học 2029-2030 trở đi: Quy mô sẽ tăng lên đáng kể với 22 lớp/khóa tại trường Nguyễn Trãi và 25 lớp/khóa tại trường Trần Phú.
- Đa dạng hóa ngoại ngữ: Để đáp ứng yêu cầu hội nhập, các trường chuyên sẽ có đủ các lớp chuyên ngoại ngữ bao gồm tiếng Anh, tiếng Pháp, tiếng Trung, tiếng Nhật, tiếng Hàn và tiếng Nga.
Đột phá về cơ sở vật chất và trường học thông minh
Đến năm 2030, Hải Phòng quyết tâm hoàn thiện đầu tư cơ sở vật chất để các trường chuyên đạt tiêu chuẩn trường chuẩn quốc gia mức độ 2. Điểm nhấn lớn nhất là việc hoàn thành Dự án xây dựng Trường THPT chuyên Trần Phú (giai đoạn 3) với kinh phí 174,24 tỷ đồng và dự án di dời, xây mới hoàn toàn Trường THPT chuyên Nguyễn Trãi tại địa điểm mới với tổng kinh phí lên tới 1.119,9 tỷ đồng. Hệ thống cơ sở vật chất mới sẽ bao gồm:
- 100% phòng học trở thành phòng học thông minh, xây dựng mô hình lớp học số và trung tâm trải nghiệm.
- Đầu tư đồng bộ khu ký túc xá hiện đại, đáp ứng nhu cầu ở nội trú, bán trú cho học sinh ở xa.
- Thư viện số và nguồn học liệu số được kết nối liên thông với hệ thống quốc gia và quốc tế.
- Các phòng thí nghiệm, phòng học STEM được trang bị theo tiêu chuẩn quốc tế để phục vụ nghiên cứu khoa học chuyên sâu.
Xây dựng đội ngũ giáo viên tinh hoa
Hải Phòng xác định cán bộ quản lý và giáo viên là nhân tố quyết định chất lượng giáo dục. Mục tiêu đến năm 2035, thành phố đảm bảo đạt tỷ lệ 3,1 giáo viên/lớp và phấn đấu mỗi môn chuyên có ít nhất 2 giáo viên/lớp chuyên.
Tiêu chuẩn đối với đội ngũ giáo viên trường chuyên được nâng lên tầm cao mới:
- Trình độ chuyên môn: 90% giáo viên có trình độ thạc sĩ trở lên, trong đó ít nhất 10% có trình độ tiến sĩ.
- Năng lực số: 100% giáo viên sử dụng thành thạo công nghệ thông tin và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong giảng dạy.
- Năng lực ngoại ngữ: 60% cán bộ quản lý và giáo viên có khả năng sử dụng ít nhất một ngoại ngữ trong giảng dạy và nghiên cứu (đạt bậc 5/6 theo khung năng lực Việt Nam).
- Nghiên cứu khoa học: Hàng năm, mỗi trường phải có ít nhất 02 bài báo đăng trên các tạp chí khoa học chuyên ngành trong nước hoặc quốc tế có chỉ số ISSN.
Chất lượng giáo dục toàn diện và chuẩn mực quốc tế
Học sinh trường chuyên Hải Phòng được định hướng phát triển toàn diện cả về "Đức, Trí, Thể, Mỹ". Kế hoạch đặt ra các chỉ tiêu khắt khe:
- Kết quả học tập: Trên 90% học sinh xếp loại tốt, trên 70% đạt danh hiệu học sinh xuất sắc.
- Ngoại ngữ và Tin học: 100% học sinh đạt trình độ tiếng Anh B2 (IELTS 5.5+) khi tốt nghiệp; 80% học sinh có chứng chỉ Tin học quốc tế.
- Giảng dạy bằng tiếng Anh: Ít nhất 30% chương trình các môn Toán và Khoa học tự nhiên sẽ được giảng dạy hoàn toàn bằng tiếng Anh.
- Kỹ năng mềm: Học sinh được đào tạo các kỹ năng về thuyết trình, làm việc nhóm, lãnh đạo và tư duy phản biện. Đặc biệt, 100% học sinh phải biết chơi ít nhất 01 môn nghệ thuật/nhạc cụ và luyện tập 01 môn thể thao.
Về thành tích mũi nhọn, thành phố phấn đấu tỷ lệ học sinh đoạt giải học sinh giỏi quốc gia đạt trên 85% số thí sinh dự thi, trong đó có 10% giải Nhất và có học sinh đoạt giải tại các kỳ thi khu vực và quốc tế. 100% học sinh đỗ vào các trường đại học uy tín, với tỷ lệ trúng tuyển vào các trường đại học danh tiếng nước ngoài ngày càng tăng.
Tạo nguồn "vệ tinh" từ bậc Trung học cơ sở
Để đảm bảo chất lượng đầu vào bền vững, Hải Phòng sẽ xây dựng mạng lưới các trường THCS có lớp trọng điểm đóng vai trò là "vệ tinh". Các trường này sẽ thực hiện nhiệm vụ phát hiện và bồi dưỡng năng khiếu từ sớm cho học sinh, tạo nguồn tuyển sinh ổn định cho các trường THPT chuyên. UBND các xã, phường, đặc khu có trách nhiệm bố trí ngân sách để nâng cấp cơ sở vật chất cho các lớp trọng điểm này.
Nguồn lực đầu tư khổng lồ và cơ chế đặc thù
Tổng kinh phí dự kiến để thực hiện Kế hoạch phát triển trường chuyên đến năm 2035 là 1.905 tỷ đồng. Trong đó, phần lớn nguồn vốn dành cho đầu tư cơ sở vật chất và trang thiết bị (1.866 tỷ đồng). Kinh phí dành cho đào tạo bồi dưỡng đội ngũ là 2,449 tỷ đồng và 36,75 tỷ đồng dành cho các cơ chế đãi ngộ đặc thù.
Nguồn vốn được huy động tổng lực từ ngân sách thành phố, vốn đầu tư công lồng ghép, nguồn thu hợp pháp của nhà trường và đặc biệt là đẩy mạnh xã hội hóa từ các doanh nghiệp, tổ chức trong và ngoài nước. Thành phố cũng cam kết triển khai các chính sách đãi ngộ, sử dụng và tuyển dụng sinh viên tốt nghiệp xuất sắc, đạt giải quốc gia về làm giảng dạy tại trường chuyên.
Lộ trình thực hiện và phân công nhiệm vụ
Kế hoạch được chia làm hai giai đoạn chính: (1) Giai đoạn 2026-2030: Tập trung ban hành văn bản, đầu tư cơ sở vật chất và chuyển đổi số; (2) Giai đoạn sau năm 2030: Sơ kết và triển khai kế hoạch thực hiện giai đoạn 2031-2035. Sở Giáo dục và Đào tạo được giao vai trò chủ trì, phối hợp với các sở Tài chính, Nội vụ, Xây dựng, Nông nghiệp và Môi trường để triển khai đồng bộ từ việc quy hoạch đất đai, tuyển dụng nhân sự đến mua sắm thiết bị.
Kế hoạch số 137/KH-UBND là một bản thiết kế toàn diện, có tính khả thi cao và tầm nhìn dài hạn. Nó không chỉ nâng tầm vị thế giáo dục của Hải Phòng mà còn đóng vai trò là động lực then chốt để thành phố bứt phá trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng và cạnh tranh toàn cầu về nguồn nhân lực tinh hoa.