Ngày 02/4/2026, Văn phòng Ủy ban nhân dân thành phố Hải Phòng đã ban hành Văn bản số 3482/VP-VX truyền đạt ý kiến chỉ đạo của Phó Chủ tịch UBND thành phố Hoàng Minh Cường về việc công bố danh mục các “bài toán lớn” của thành phố năm 2026. Đây là bước đi cụ thể nhằm thực hiện Chương trình số 02-CTr/BCĐTW của Ban chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ (KHCN), đổi mới sáng tạo (ĐMST) và chuyển đổi số.
Khai thác lợi thế cạnh tranh cốt lõi
Theo yêu cầu của Trung ương, các địa phương cần lựa chọn tối thiểu 03 bài toán lớn gắn với điều kiện thực tiễn và thế mạnh đặc thù để giải quyết ngay trong năm 2026. Tại Hải Phòng, các bài toán này được xác định phải đáp ứng mục tiêu khai thác lợi thế cạnh tranh về cảng biển, logistics, công nghiệp và du lịch biển. Đồng thời, các nhiệm vụ này phải tạo ra dư địa tăng trưởng rõ ràng, có tính lan tỏa đa ngành và kết quả có thể lượng hóa bằng các chỉ số cụ thể như đóng góp GRDP hay tỷ lệ hài lòng của người dân.
Để đảm bảo tính khách quan và sát thực tế, Sở Khoa học và Công nghệ đã tổ chức rà soát từ 19 đề xuất của 14 sở, ngành và địa phương. Qua quá trình thẩm định và tổ chức hội thảo, thành phố đã thống nhất lựa chọn 03 bài toán mang tính đột phá nhất để đặt hàng nhiệm vụ KHCN & ĐMST.
03 bài toán chiến lược cho sự phát triển bền vững
Bài toán thứ nhất: Xây dựng nền tảng “Khu Thương mại tự do số thông minh” do Ban Quản lý Khu kinh tế Hải Phòng đề xuất. Trong bối cảnh Hải Phòng đang đẩy mạnh hình thành Khu Thương mại tự do, bài toán này tập trung vào việc số hóa toàn bộ hoạt động thương mại, logistics và thủ tục hành chính. Hệ thống sẽ ứng dụng công nghệ Blockchain để đảm bảo tính minh bạch, truy xuất nguồn gốc hàng hóa và xây dựng mô hình “Bản sao số” (Digital Twin) để mô phỏng, thử nghiệm các kịch bản vận hành khu kinh tế. Kết quả kỳ vọng là rút ngắn thời gian xử lý thủ tục xuất nhập khẩu và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc tế cho thành phố cảng.
Bài toán thứ hai: Hệ sinh thái du lịch thông minh do Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch đăng ký. Mục tiêu là đưa du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, đóng góp từ 5-10% vào GRDP của thành phố đến năm 2030-2045. Bài toán yêu cầu xây dựng một nền tảng phần mềm hiện đại, ứng dụng Trí tuệ nhân tạo (AI) để liên thông dữ liệu giữa cơ quan quản lý và các doanh nghiệp lữ hành, cơ sở lưu trú. Hệ thống sẽ phân tích hành vi du khách để điều chỉnh chiến lược quảng bá, đồng thời hỗ trợ người dân và du khách trải nghiệm dịch vụ du lịch một cách liền mạch trên không gian số.
Bài toán thứ ba: Nền tảng dữ liệu giáo dục số thông minh tích hợp AI do Sở Giáo dục và Đào tạo thực hiện. Đây là giải pháp căn cơ để phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ phát triển kinh tế - xã hội. Nhiệm vụ trọng tâm là xây dựng hệ sinh thái dữ liệu thống nhất từ cấp Sở đến các cơ sở giáo dục, triển khai 100% học bạ số và ứng dụng AI để cá thể hóa lộ trình học tập cho học sinh. Hệ thống cũng sẽ cung cấp các dashboard điều hành thời gian thực và phân tích dữ liệu để dự báo nhu cầu nguồn nhân lực theo từng ngành nghề.
Ưu tiên tính mới và hiệu quả thực tế
Đáng chú ý, trong quá trình lựa chọn, nhiều đề xuất đã không được chấp thuận do chưa đáp ứng tiêu chí “bài toán lớn” về KHCN. Ví dụ, dự án triển khai các điểm cầu truyền hình trực tuyến bị coi là dự án lắp đặt thiết bị thông thường; hay các đề xuất về quản lý đô thị, y tế từ xa (telehealth) bị loại bỏ do công nghệ đã cũ, thiếu tính mới hoặc trùng lặp với các chương trình hiện có.
UBND thành phố giao Cổng Thông tin điện tử thành phố phối hợp cùng Sở Khoa học và Công nghệ đăng tải công khai danh mục này để các tổ chức, doanh nghiệp và nhà khoa học có điều kiện tiếp cận, tham gia thực hiện. Đồng thời, các đơn vị liên quan sẽ tiếp tục rà soát nhu cầu phát sinh để cập nhật danh mục các bài toán lớn theo đúng chỉ đạo của Bộ Khoa học và Công nghệ.
Việc công bố 03 bài toán chiến lược này khẳng định quyết tâm của Hải Phòng trong việc sử dụng KHCN và ĐMST như một đòn bẩy để giải quyết các vấn đề thực tiễn cấp bách, tạo động lực tăng trưởng mới trong kỷ nguyên số.