Hải Phòng: Bước đột phá trong kiểm soát thủ tục hành chính và mô hình chính quyền đô thị mới sau sáp nhập

Thành phố Hải Phòng vừa công bố báo cáo tổng kết tình hình triển khai thực hiện Nghị định số 63/2010/NĐ-CP của Chính phủ về kiểm soát thủ tục hành chính (TTHC) giai đoạn từ sau khi hợp nhất địa giới hành chính (từ ngày 01/7/2025 đến ngày 14/3/2026). Đây không chỉ là một báo cáo nghiệp vụ thông thường mà còn là bản minh chứng cho nỗ lực của chính quyền thành phố trong việc xây dựng một nền hành chính phục vụ, hiện đại và không phụ thuộc vào địa giới hành chính trong bối cảnh chuyển đổi số mạnh mẽ.

Tầm vóc mới và quyết tâm từ bộ máy lãnh đạo

Sau khi hợp nhất từ thành phố Hải Phòng (cũ) và tỉnh Hải Dương (cũ) vào ngày 01/7/2025, Hải Phòng mới sở hữu quy mô ấn tượng với diện tích tự nhiên hơn 3.194 km2 và dân số đạt gần 4,7 triệu người. Quy mô dân cư và địa bàn rộng lớn đặt ra thách thức khổng lồ cho công tác quản lý nhà nước, đặc biệt là việc duy trì sự thông suốt của các thủ tục hành chính để không làm gián đoạn đời sống của người dân và hoạt động của doanh nghiệp.

Ngay từ giai đoạn chuẩn bị, lãnh đạo thành phố đã xác định kiểm soát TTHC là nhiệm vụ chính trị trọng tâm. Việc kế thừa các kết quả và kinh nghiệm từ hai địa phương trước đây đã được thực hiện một cách chủ động. Thành phố đã rà soát, điều chỉnh quy trình nội bộ, phân định rõ thẩm quyền giữa các cấp nhằm nâng cao hiệu quả phục vụ, đảm bảo sự thống nhất trong tham mưu và thực thi các quy định về TTHC.

Mô hình Trung tâm Phục vụ hành chính công: Hạt nhân của sự thay đổi

Một trong những điểm sáng nhất trong công tác cải cách là việc vận hành mô hình Trung tâm Phục vụ hành chính công các cấp theo Nghị định số 118/2025/NĐ-CP. Trung tâm cấp thành phố được bố trí 17 biên chế, làm việc tại hai điểm tiếp nhận hiện đại trên đường Hoàng Diệu và Tôn Đức Thắng.

Đáng chú ý, thành phố đã thiết lập hệ thống 114 Trung tâm Phục vụ hành chính công cấp xã. Tại các điểm này, địa chỉ trụ sở, số điện thoại đường dây nóng và danh mục TTHC được công khai đầy đủ để tạo điều kiện thuận lợi nhất cho cá nhân, tổ chức tiếp cận. Sự phối hợp giữa chính quyền với các đơn vị như Bưu điện thành phố, Ngân hàng Công thương Việt Nam đã giúp việc luân chuyển hồ sơ, thu phí, lệ phí và trả kết quả được thực hiện chuyên nghiệp, giúp giảm đáng kể áp lực cho cán bộ công chức tại cơ sở.

Con số biết nói: Cắt giảm thời gian và số hóa mạnh mẽ

Tính đến tháng 3/2026, tổng số TTHC thuộc thẩm quyền giải quyết của thành phố là 2.210 thủ tục. Thành phố đã ban hành 131 quyết định công bố danh mục 1.951 TTHC, đồng thời niêm yết công khai 100% các thủ tục này trên Cơ sở dữ liệu quốc gia và các cổng thông tin điện tử.

Kết quả rà soát, đơn giản hóa TTHC đã đạt được những con số gây ấn tượng mạnh:

  • Đã cắt giảm thời gian giải quyết của 1.996 thủ tục.
  • Trong số đó, có 1.949 thủ tục được cắt giảm từ 50% thời gian trở lên.
  • Thông qua phương án đơn giản hóa cho 41 TTHC thuộc các lĩnh vực trọng yếu như Nông nghiệp, Tài chính, Y tế, Tư pháp, Công thương và Xây dựng.

Về kết quả giải quyết hồ sơ, trong kỳ báo cáo, các sở, ban, ngành đã tiếp nhận hơn 365.000 hồ sơ, giải quyết đúng hạn và trước hạn đạt tỷ lệ rất cao với hơn 308.000 hồ sơ. Ở cấp xã, con số này còn ấn tượng hơn khi tiếp nhận tới 1,76 triệu hồ sơ và đã giải quyết xong hơn 1,74 triệu hồ sơ. Đặc biệt, thành phố đã thực hiện tiếp nhận và trả kết quả không phụ thuộc vào địa giới hành chính đối với 1.201 hồ sơ tại 55 đơn vị cấp xã, phường.

Tiên phong trong chuyển đổi số và dịch vụ công trực tuyến

Hải Phòng đang khẳng định vị thế dẫn đầu trong việc triển khai dịch vụ công trực tuyến. Tính đến cuối năm 2025, thành phố đã tích hợp 2.220 TTHC lên Cổng Dịch vụ công quốc gia, đạt tỷ lệ 100%. Trong đó, có 1.122 dịch vụ được cung cấp dưới hình thức trực tuyến toàn trình.

Việc số hóa hồ sơ và kết quả giải quyết TTHC đã trở thành quy trình bắt buộc. Tỷ lệ số hóa kết quả giải quyết tại Hải Phòng đạt mức 94,69%, với hơn 584.000 hồ sơ được hoàn thành trong kỳ báo cáo. Hệ thống thanh toán trực tuyến cũng ghi nhận sự tăng trưởng vượt bậc với tỷ lệ giao dịch thành công đạt trên 90%. Những nỗ lực này đã đưa Hải Phòng duy trì vị thế trong nhóm dẫn đầu cả nước về chỉ số cải cách hành chính (PAR Index): đứng thứ 1 năm 2023, thứ 2 năm 2024 và xếp thứ 1 trong năm 2025.

Lắng nghe người dân và sự cầu thị của chính quyền

Không chỉ tập trung vào các con số chuyên môn, Hải Phòng đặc biệt coi trọng sự hài lòng của người dân. Trong kỳ báo cáo, thành phố đã tiếp nhận 1.707 phản ánh, kiến nghị về quy định hành chính và hành vi hành chính. Chính quyền các cấp đã xử lý dứt điểm 1.671 trường hợp, đạt tỷ lệ công khai phản hồi 100% trên môi trường mạng.

Đội ngũ cán bộ làm việc tại các Trung tâm Phục vụ hành chính công được đánh giá cao về tinh thần trách nhiệm, tận tình hướng dẫn và giải thích cho người dân, doanh nghiệp. Thành phố cũng duy trì chế độ hỗ trợ kinh phí hàng tháng cho cán bộ đầu mối kiểm soát TTHC (từ 100.000 đến 200.000 đồng/tháng tùy cấp) để khuyến khích tinh thần làm việc, dù nội dung này đang tạm dừng triển khai để chờ hướng dẫn mới sau sáp nhập.

Những rào cản cần tháo gỡ và tầm nhìn tương lai

Dù đạt được nhiều thành tựu, Hải Phòng cũng thẳng thắn chỉ ra những điểm nghẽn. Sự kết nối giữa hệ thống thông tin của các Bộ, ngành Trung ương với địa phương đôi khi còn gặp khó khăn, gây áp lực cho cán bộ thực thi. Việc quy định thời gian giải quyết là "ngày" thay vì "ngày làm việc" trong các văn bản pháp luật gây áp lực lớn cho địa phương, nhất là trong các kỳ nghỉ lễ dài ngày. Nguồn nhân lực công nghệ thông tin tại một số đơn vị còn thiếu và chưa đồng đều.

Từ thực tiễn đó, Hải Phòng đã đưa ra những kiến nghị quan trọng tới Bộ Tư pháp và Chính phủ:

  • Sớm ban hành Nghị định thay thế Nghị định 63/2010/NĐ-CP để phù hợp với bối cảnh đẩy mạnh chuyển đổi số và vận hành Trung tâm Phục vụ hành chính công.
  • Cần có quy định thống nhất về việc tính thời gian giải quyết TTHC là "ngày làm việc" thay vì "ngày" để đảm bảo tính khả thi.
  • Duy trì sự ổn định của mô hình Trung tâm Phục vụ hành chính công các cấp để đảm bảo tính kế thừa và hiệu quả lâu dài.

Với những kết quả đã đạt được, Hải Phòng đang chứng minh rằng việc sáp nhập địa giới hành chính không phải là rào cản mà là cơ hội để bứt phá và tái cấu trúc nền hành chính theo hướng hiện đại hơn. Sự hài lòng của gần 5 triệu người dân chính là thước đo chính xác nhất cho thành công của công tác kiểm soát thủ tục hành chính tại thành phố Cảng. Trong tương lai, với sự hoàn thiện về thể chế và hạ tầng công nghệ, Hải Phòng tự tin sẽ tiếp tục là "ngọn hải đăng" dẫn đường trong công cuộc cải cách hành chính của cả nước.

 

Vũ Nhàn