Ngày 18/4/2026, Ủy ban nhân dân thành phố Hải Phòng đã ban hành Quyết định số 25/2026/QĐ-UBND kèm theo Quy định về quản lý an toàn trong sử dụng điện trên địa bàn thành phố. Đây là văn bản được xây dựng dựa trên căn cứ của Luật Điện lực năm 2024, Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ năm 2024 cùng nhiều Nghị định và Thông tư hướng dẫn mới nhất của Chính phủ và Bộ Công Thương. Quy định này chính thức có hiệu lực kể từ ngày 15/5/2026, áp dụng đối với tất cả các cơ quan nhà nước, đơn vị điện lực và mọi tổ chức, cá nhân sử dụng điện trên địa bàn thành phố.
Phạm vi điều chỉnh và nguyên tắc quản lý cốt lõi
Quy định mới bao quát toàn diện các nội dung quản lý an toàn trong sử dụng điện phục vụ đa dạng các mục đích từ sản xuất, chiếu sáng công cộng đến sinh hoạt và dịch vụ. Nguyên tắc xuyên suốt được thành phố xác lập là "phòng ngừa là chính", đi đôi với việc kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm nhằm bảo đảm an toàn tuyệt đối cho người, tài sản và hệ thống điện quốc gia.
Bên cạnh việc tuân thủ các tiêu chuẩn kỹ thuật hiện hành, thành phố đặc biệt khuyến khích các tổ chức, cá nhân ứng dụng công nghệ tiên tiến, sử dụng các thiết bị tiết kiệm năng lượng và dán nhãn năng lượng theo lộ trình của Bộ Công Thương. Hàng năm, các cấp chính quyền từ thành phố đến xã, phường có trách nhiệm phối hợp cùng Công ty Điện lực Hải Phòng và các cơ quan thông tấn báo chí đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến kiến thức pháp luật để nâng cao nhận thức và ý thức chấp hành của người dân.
Siết chặt an toàn điện trong sản xuất và đời sống sinh hoạt
Đối với lĩnh vực sản xuất, Quy định yêu cầu các đơn vị phải sử dụng điện đúng mục đích, thiết kế và công suất của hệ thống. Các doanh nghiệp phải thường xuyên kiểm tra, tự khắc phục các nguy cơ mất an toàn và chủ động chặt tỉa cây cối, quản lý vật kiến trúc trong phạm vi mình quản lý để không vi phạm khoảng cách an toàn lưới điện. Một điểm mới quan trọng là các tổ chức sử dụng nguồn điện tự cấp (như máy phát, pin mặt trời) phải có giải pháp kỹ thuật đảm bảo không phát ngược nguồn điện lên lưới để tránh gây nguy hiểm cho nhân viên sửa chữa.
Trong khu vực dân cư và dịch vụ, Quy định hướng dẫn chi tiết các biện pháp kỹ thuật để phòng chống cháy nổ:
- Kiểm tra thường xuyên: Người dân phải kiểm tra hệ thống điện sau công tơ, không để thiết bị phát nhiệt gần đồ vật dễ cháy và kịp thời thay thế dây dẫn bị trầy xước, hư hỏng.
- Quy tắc đấu nối an toàn: Trong mạch điện ba pha bốn dây, các thiết bị đóng cắt (áp tô mát, cầu dao, cầu chì) tuyệt đối không được đấu vào dây trung tính. Đối với mạch một pha hai dây, cầu chì và công tắc phải đấu vào dây pha; đồng thời khuyến khích lắp đặt áp tô mát chống rò điện và cầu dao hai cực để bảo vệ người sử dụng.
Đối với hệ thống chiếu sáng công cộng, đơn vị vận hành phải tuân thủ nghiêm ngặt quy trình bảo trì định kỳ, đảm bảo vừa an toàn, tiết kiệm điện vừa giữ gìn mỹ quan đô thị, đồng thời ưu tiên ứng dụng công nghệ điều khiển thông minh và năng lượng tái tạo.
Phân cấp trách nhiệm và cơ chế phối hợp liên ngành
Để Quy định đi vào thực tiễn, UBND thành phố đã phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng sở, ngành:
- Sở Công Thương: Đóng vai trò là cơ quan đầu mối tham mưu quản lý nhà nước, có trách nhiệm hướng dẫn, đôn đốc, kiểm tra việc chấp hành và tổ chức tập huấn về an toàn điện trên toàn thành phố.
- Công an thành phố: Chủ trì điều tra nguyên nhân các vụ tai nạn điện, cháy nổ và phối hợp kiểm tra liên ngành để xử lý các hành vi vi phạm an toàn điện.
- Sở Xây dựng: Quản lý việc chặt tỉa cây xanh trên các tuyến đường giao thông để không gây sự cố lưới điện và kiểm tra điều kiện an toàn điện tại các khu chung cư, nhà ở.
- Ban Quản lý Khu Kinh tế Hải Phòng: Chịu trách nhiệm giám sát an toàn điện đối với các doanh nghiệp và người lao động trong các khu, cụm công nghiệp.
- UBND cấp xã: Thực hiện quản lý nhà nước tại địa phương, chỉ đạo các phòng ban phối hợp tuyên truyền và giám sát việc sử dụng điện an toàn của người dân.
Vai trò của ngành điện và nguồn lực thực hiện
Công ty Điện lực Hải Phòng được giao nhiệm vụ bảo đảm cung cấp điện ổn định, đồng thời phải thường xuyên kiểm tra và thông báo kịp thời cho khách hàng về các thiết bị không đảm bảo vận hành. Trong trường hợp phát hiện nguy cơ mất an toàn nghiêm trọng, đơn vị điện lực có quyền ngừng cung cấp điện theo quy định của pháp luật để ngăn chặn sự cố.
Về mặt tài chính, kinh phí cho công tác tuyên truyền và kiểm tra an toàn điện sẽ được bố trí trong dự toán ngân sách hàng năm của các đơn vị theo phân cấp ngân sách hiện hành, đảm bảo không làm phát sinh kinh phí ngoài dự toán đã được phê duyệt.
Việc ban hành Quy định này thể hiện quyết tâm của thành phố Hải Phòng trong việc chuẩn hóa quản lý an toàn điện, góp phần giảm thiểu tai nạn, bảo vệ tính mạng của Nhân dân và tạo môi trường ổn định cho hoạt động sản xuất kinh doanh. Các cơ quan, đơn vị và cá nhân liên quan có trách nhiệm nghiêm túc thực thi để cùng xây dựng một thành phố an toàn và phát triển bền vững.