Biên bản Hội nghị hợp tác Hành lang kinh tế 5 tỉnh, thành phố Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh (Việt Nam) và Vân Nam (Trung Quốc) lần thứ XII đã chính thức được ký kết tại tỉnh Lào Cai. Sự kiện này là dấu mốc quan trọng trong việc cụ thể hóa nhận thức chung của lãnh đạo cấp cao hai nước về việc làm sâu sắc hơn quan hệ Đối tác hợp tác chiến lược toàn diện và xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai Việt Nam - Trung Quốc có ý nghĩa chiến lược. Hội nghị có sự tham gia của các lãnh đạo UBND bốn địa phương Việt Nam và Phó Bí thư Tỉnh ủy Vân Nam Lưu Hồng Kiến, cùng đại diện Bộ Ngoại giao, Đại sứ quán Trung Quốc tại Việt Nam và Tổng Lãnh sự Việt Nam tại Côn Minh.
Các đại biểu thành phố Hải Phòng tham dự Hội nghị Hành lang kinh tế lần thứ 12
Các nội dung hợp tác trọng tâm trong Biên bản lần thứ XII
Biên bản lần thứ XII đánh giá toàn diện những kết quả tích cực đã đạt được từ Hội nghị lần thứ XI (năm 2024 tại Mông Tự, Vân Nam) và thống nhất định hướng hợp tác thực chất, hiện đại và toàn diện hơn trong giai đoạn tiếp theo:
- Đột phá kết nối hạ tầng giao thông và cửa khẩu
Các bên cam kết thúc đẩy mạnh mẽ các dự án hạ tầng giao thông chiến lược, đặc biệt là tuyến đường sắt khổ tiêu chuẩn Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng và lập quy hoạch tuyến đường sắt Móng Cái - Hạ Long - Hải Phòng. Việc cải thiện hạ tầng kỹ thuật cửa khẩu đường sắt Lào Cai - Hà Khẩu cũng được nhấn mạnh nhằm thúc đẩy thông quan nhanh nông sản, trái cây và thủy hải sản.
Ngoài ra, các bên thống nhất đẩy nhanh tiến độ cầu đường bộ qua sông Hồng khu vực Bát Xát - Bá Sái và hoàn thiện các thủ tục mở lối thông quan Bản Vược - Bá Sái thuộc cửa khẩu quốc tế đường bộ Lào Cai - Hà Khẩu.
Về hàng không, biên bản định hướng khai thác hiệu quả các tuyến bay thẳng hiện có như Côn Minh - Hà Nội, Lệ Giang - Hà Nội, đặc biệt là tuyến Lệ Giang - Hải Phòng, đồng thời nghiên cứu mở thêm các chuyến bay charter từ Vân Nam đến Vân Đồn (Quảng Ninh).
- Thúc đẩy thương mại, đầu tư và phát triển logistics xanh
Nhằm gia tăng lưu thông hàng hóa trên toàn tuyến hành lang, các bên nhất trí đẩy mạnh xuất nhập khẩu chính ngạch các nông sản đặc sản Việt Nam (dược liệu, sầu riêng, chanh leo, cà phê, bưởi, hải sản tươi sống) và nhập khẩu máy móc thiết bị nông nghiệp, cá tầm từ Vân Nam.
Hai bên khuyến khích doanh nghiệp khảo sát đầu tư song phương vào công nghệ cao, công nghiệp xanh, khu công nghiệp sinh thái và hạ tầng logistics kết nối cảng biển, đường bộ, đường sắt và hàng không. Đáng chú ý, các bên nhất trí ủng hộ xây dựng thí điểm mô hình Cửa khẩu thông minh tại lối thông quan cầu đường bộ Kim Thành - Bắc Sơn sử dụng phương tiện tự động không người lái (AGV/IGV).
- Chuyển đổi số, kinh tế xanh và hợp tác nhân văn
Các mảng hợp tác mới nổi như kinh tế số, kinh tế xanh, năng lượng tái tạo được đưa vào biên bản như một trọng tâm mới. Trong lĩnh vực văn hóa - xã hội, hai bên đẩy mạnh du lịch liên kết "Hai quốc gia - Sáu điểm đến" nhân "Năm hợp tác du lịch Việt Nam - Trung Quốc 2026 - 2027", giao lưu giáo dục, cấp học bổng, hợp tác y học cổ truyền và y tế thông minh.
Ý nghĩa và kỳ vọng bứt phá đối với thành phố Hải Phòng
Là đầu mối giao thông huyết mạch và cửa ngõ ra biển lớn nhất của cả hành lang kinh tế, thành phố Hải Phòng đón nhận những cơ hội bứt phá to lớn từ việc hiện thực hóa các nội dung ký kết trong Biên bản lần thứ XII:
- Hiện thực hóa vị thế trung tâm logistics và cảng biển quốc tế
Tuyến đường sắt khổ tiêu chuẩn Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng (đang được tích cực giải phóng mặt bằng, xây dựng khu tái định cư tại Dương Kinh và triển khai dự án thành phần từ năm 2025 theo Nghị quyết số 187/2025/QH15) sẽ kết nối trực tiếp cảng Lạch Huyện với mạng lưới đường sắt Trung Quốc. Sự kết hợp này giúp hàng hóa từ Vân Nam và miền Tây Nam Trung Quốc có thể đi thẳng ra biển nhanh nhất qua Hải Phòng, nâng tầm Hải Phòng thành trung tâm logistics kết nối đa phương thức hàng đầu khu vực. Đồng thời, sự phát triển đồng bộ của cảng Lạch Huyện (các bến 3, 4, 5, 6 hoàn thành năm 2025; bến 7, 8 hoạt động năm 2027) tạo hạ tầng vững chắc để tiếp nhận lượng hàng hóa giao thương khổng lồ này.
- Đột phá du lịch và dịch vụ chất lượng cao
Chủ trương nghiên cứu và khai thác đường bay thẳng Lệ Giang - Hải Phòng mở ra cơ hội vàng giúp Hải Phòng tiếp cận trực tiếp thị trường khách du lịch giàu tiềm năng từ Vân Nam. Thành phố có thể phát huy thế mạnh của quần đảo Cát Bà, kết hợp quảng bá trong tuyến du lịch liên kết "Hai quốc gia - Sáu điểm đến" và các sự kiện văn hóa lớn của địa phương như Lễ hội Hoa Phượng Đỏ để bứt phá về doanh thu du lịch.
- Thu hút dòng vốn FDI xanh và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao
Với định hướng hợp tác phát triển xanh, khu công nghiệp sinh thái và năng lượng mới, Hải Phòng đang sở hữu lợi thế lớn nhờ lộ trình xây dựng đô thị cảng xanh bền vững. Việc chuẩn bị nguồn lực kỹ thuật chất lượng cao (Hải Phòng đã cử cán bộ từ các sở Công Thương, Nông nghiệp và Môi trường bồi dưỡng năng lượng xanh tại Vân Nam vào cuối năm 2025) sẽ giúp thành phố nhanh chóng hấp thụ và đón đầu các dự án FDI công nghệ xanh, công nghiệp hỗ trợ có giá trị gia tăng cao từ Trung Quốc.
- Khẳng định vị thế chính trị - kinh tế vượt trội: Đăng cai Hội nghị lần thứ XIII vào năm 2028
Việc được lựa chọn đăng cai hội nghị quốc tế quan trọng này vào năm 2028 là minh chứng khẳng định vị trí trung tâm, đầu tàu liên kết vùng của Hải Phòng. Đây là thời cơ để thành phố giới thiệu thực tế các đại dự án hạ tầng như cảng biển Nam Đồ Sơn - Văn Úc, Nhà ga hành khách số 2 và Nhà ga hàng hóa Cảng hàng không quốc tế Cát Bi, từ đó định vị Hải Phòng là Đô thị cảng xanh năng động nhất của toàn vùng vịnh Bắc Bộ.
Biên bản Hội nghị hợp tác hành lang kinh tế lần thứ XII tại Lào Cai đã vẽ ra một bản đồ hợp tác rõ ràng, đưa Hải Phòng đứng trước cơ hội để nâng tầm kinh tế đối ngoại. Sự quyết liệt của chính quyền thành phố cùng các dự án hạ tầng giao thông chiến lược đang dần về đích sẽ là chìa khóa để biến các cam kết trên bàn nghị sự thành dòng chảy giao thương phồn vinh trên thực tế trên thành phố Cảng./.